Co to jest ROT13?
Skrót ROT13 pochodzi od angielskiego „rotate by 13 places”, czyli „obróć o 13 miejsc”. Każda litera zostaje zastąpiona tą, która leży 13 pozycji dalej w alfabecie, więc A zmienia się w N, a N w A. To po prostu szyfr Cezara z przesunięciem ustawionym na stałe na 13, dzięki czemu nie trzeba pamiętać żadnego klucza. Cyfry, znaki interpunkcyjne i polskie litery, takie jak ą czy ł, pozostają bez zmian.
Jak działa ROT13
Znajdź literę w tabeli powyżej i zapisz drugą literę z tej samej kolumny. Wielkość liter się nie zmienia.
| Tekst | W | I | T | A | J |
|---|---|---|---|---|---|
| ROT13 | J | V | G | N | W |
ROT13(x) = (x + 13) mod 26 Można to też policzyć: A to 0, a Z to 25. Dodaj 13, a po przekroczeniu 25 wróć na początek alfabetu. W ma numer 22, 22 + 13 = 35, a 35 mod 26 = 9, czyli J. J ma numer 9, a 9 + 13 = 22, więc znów wychodzi W.
Dlaczego ta sama operacja odkodowuje
Wyobraź sobie alfabet na tarczy z 26 polami. Litera przeskakuje o 13 pól na drugą stronę tarczy, a kolejny przeskok odnosi ją z powrotem. Dlatego koder i dekoder to tu jedno i to samo narzędzie. Trzynastka jest wyjątkowa, bo to dokładnie połowa alfabetu.
Do czego służy ROT13?
Najczęściej zobaczysz go w podpowiedziach do geocachingu i na forach, gdzie ukrywa zakończenia filmów. Pamięta jeszcze lata 80. i Usenet, gdzie chował spoilery i obraźliwe dowcipy, których nikt nie miał czytać przypadkiem. Trafia też do zadań z programowania. Tajemnic nie chroni, bo odkodowanie zajmuje sekundę.
Jak rozpoznać tekst w ROT13
Długości wyrazów i interpunkcja wyglądają normalnie, ale same słowa nie mają sensu. W tekście angielskim zdradzają go krótkie słowa: „gur” to „the”, a „naq” to „and”. W polskim charakterystyczne jest to, że polskie znaki zostają na swoim miejscu, na przykład „Zażółć” daje „Mnżółć”. Jeśli przesunięcie jest inne niż 13, skorzystaj z trybu łamania w naszym dekoderze szyfru Cezara.
Czy ROT13 to szyfrowanie?
Raczej nie. Nie ma klucza i każdy odwróci go w chwilę, więc lepiej mówić o ukrywaniu niż o ochronie. Nie używaj go do haseł ani prywatnych danych. Jeśli chcesz zobaczyć, jak klucz utrudnia złamanie szyfru, wypróbuj szyfr Vigenère’a.
Najczęstsze pytania
Jak wygląda alfabet ROT13?
Litery od A do M tworzą pary z literami od N do Z: A–N, B–O, C–P, D–Q, E–R, F–S, G–T, H–U, I–V, J–W, K–X, L–Y i M–Z. Każda para działa w obie strony.
Co ROT13 robi z polskimi znakami?
Nic. Zmienia tylko 26 liter od A do Z, więc ą, ć, ę, ł, ń, ó, ś, ź i ż zostają bez zmian. Żeby szyfrować także polskie litery, użyj naszego szyfru Cezara z alfabetem polskim.
Jak odkodować ROT13 w Linuksie?
Użyj polecenia tr: echo "Uryyb" | tr 'A-Za-z' 'N-ZA-Mn-za-m' wypisze Hello.
Czy tekst trafia na wasz serwer?
Nie. Narzędzie działa w Twojej przeglądarce, więc tekst nie jest wysyłany na nasz serwer.